Współpraca kluczem do przyszłości – relacja z I Forum Samorządności Aglomeracji Konińskiej
W Mikorzynie odbyło się I Forum Samorządności Aglomeracji Konińskiej — wydarzenie, które stało się przestrzenią do refleksji nad przyszłością współpracy międzygminnej oraz do wymiany inspiracji i doświadczeń. Spotkanie otworzyła Emilia Wasielewska, Dyrektorka Biura Stowarzyszenie Aglomeracja Konińska, a prowadzącym był Łukasz Dąbrówka, ekspert ds. edukacji i rozwoju z Fundacja Miasto.
Hasłem przewodnim forum było pytanie: „Czy warto działać razem?”. Jak podkreślił na otwarciu prezes Stowarzyszenia i prezydent miasta Konin, Piotr Korytkowski — choć większość samorządów już docenia znaczenie współdziałania, warto przypominać o tym regularnie, bo wspólne działanie przynosi wymierne korzyści. Jego słowa poparła także wiceprezes stowarzyszenia, Katarzyna Fryza — Starosta Koniński — która podkreśliła znaczenie dialogu, otwartości i relacji między samorządami, jako podstaw skutecznej odpowiedzi na wyzwania regionu.
ZIT, fundusze i perspektywy rozwoju
Podczas forum przedstawiciele administracji, instytucji publicznych oraz eksperci pokazali, jak ważna jest współpraca w kontekście wdrażania instrumentów terytorialnych, takich jak Zintegrowane Inwestycje Terytorialne (ZIT).
W wystąpieniu Katarzyna Stachura (z Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej) zwrócono uwagę, że ZIT-y cieszą się rosnącym zaufaniem — liczba obszarów objętych tym instrumentem wzrosła z 24 do 95. Jednocześnie zwrócono uwagę, że choć wyzwania — takie jak ograniczenia kadrowe, biurokracja czy zmienne zasady — są realne, to korzyści ze współpracy międzygminnej są niepodważalne: razem można więcej, taniej i skuteczniej.
Z kolei Michał Kurzawski, zastępca dyrektora Departamentu Polityki Regionalnej Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego, zaznaczył, że mimo szans, jakie dają fundusze unijne, region stoi przed ryzykiem utraty części środków — jeżeli opóźnienia w realizacji projektów nie zostaną odpowiednio nadrobione. Dodał również, że cała wschodnia część Wielkopolski została wyznaczona jako obszar strategicznej interwencji w procesie transformacji energetycznej.
Wyzwania demograficzne i potrzeba szerokiej współpracy
Jednym z kluczowych tematów forum była demografia. Marcin Szymkowiak (dr hab., z Urząd Statystyczny w Poznaniu) przedstawił prognozy: według nich do 2060 roku populacja w obszarze Aglomeracji Konińskiej może się zmniejszyć o około 25 %. To wskaźnik wyższy od przeciętnej krajowej. Spadek naturalny obserwowany jest od 2019 roku, a w samym Koninie od 2012 roku.
Ekspert Ryszard Grobelny (z Związek Miast Polskich) wskazał, że te demograficzne trendy niosą ze sobą szereg wyzwań: mniej mieszkańców to mniej podatników, przy czym potrzeby społeczne się zmieniają — zmaleje zapotrzebowanie na edukację, za to wzrośnie na usługi opiekuńcze i zdrowotne. Wskazał jako remedium — poprawę produktywności pracy, skuteczną politykę migracyjną oraz rozwijanie działań w skali aglomeracji — np. wspólnych centrów kompetencyjnych w obszarze cyfryzacji i energetyki.
Współpraca ponad finansami — realne korzyści dla samorządów
Podczas dyskusji uczestnicy forum zaznaczali, że członkostwo w stowarzyszeniu to coś więcej niż tylko dostęp do środków finansowych. Jak zauważył prezes stowarzyszenia, wspólne działania otwierają możliwość sięgania po fundusze kierowane do organizacji pozarządowych, a także tworzenia kultury współpracy i wspólnej wymiany doświadczeń.
Wójt gminy Krzymów, Danuta Mazur, wskazała z kolei konkretne obszary, w których pojedyncze gminy nie poradziłyby sobie same — m.in. gospodarka wodno-ściekowa, gospodarka odpadami, opieka senioralna czy transport publiczny. To pokazuje, że tylko wspólna strategia całej aglomeracji ma realną szansę sprostać dużym, złożonym wyzwaniom.
Gość z zewnątrz — Ewa Milewska, dyrektor biura Stowarzyszenie Aglomeracja Kalisko‑Ostrowska — podkreśliła, że wiele problemów dostrzeżonych w Aglomeracji Konińskiej jest zbieżnych z wyzwaniami, jakie dotykają inne regiony. To dowód na to, że współpraca między aglomeracjami — wymiana doświadczeń, wspólne działania — daje realną szansę na skuteczne rozwiązania. Jak zaznaczyła: „pragmatyzm wygrywa z historyczną rywalizacją”.
Forum jako impuls do dalszej współpracy
Podczas forum odbyły się także interaktywne głosowania i sesje, w których uczestnicy dzielili się swoimi spostrzeżeniami i pomysłami. Ich aktywny udział pozwolił nie tylko na zebranie wartościowych głosów i opinii, ale też uświadomił, jak wiele wspólnych wyzwań stoi przed samorządami — i jak wielki potencjał drzemiący w współdziałaniu.
Organizatorzy zapowiedzieli, że to nie ostatnie takie spotkanie — już zapowiedziano kolejną edycję forum w przyszłym roku.
Forum zrealizowane zostało w ramach projektu „Aglomeracja Konińska – trwały i wspólny rozwój poprzez Zintegrowane Inwestycje Terytorialne” (nr FEWP.07.04-IZ.00-0001/23), w ramach Priorytetu 7 „Fundusze Europejskie dla Wielkopolskiej Inicjatywy Lokalnej”, Działania 7.4 „Wspieranie instrumentów terytorialnych ZIT”.
Zachęcamy do zapoznania się z prezentacją wiodacą Forum Samorządności Aglomeracji Konińskiej
